Januari 2010 richtte gemeente Boortmeerbeek de GNOP-werkgroep opnieuw op. De opdracht van deze werkgroep is de gebiedsgerichte visie uit het Gemeentelijk Ruimtelijk Structuurplan voor natuur en landschap te concretiseren in de gemeente. En dit in samenspraak met eigenaars, landbouwers, natuurbeheerders, wildbeheerseenheden en bewoners,  om op een duurzame wijze en op lange termijn een brede maatschappelijke verankering na te streven. Een bijdrage leveren tot een leefbare, attractieve omgeving met meerwaarde voor de bewoners en de bezoekers (toerisme). Het stimuleren van de biodiversiteit werd erkend als een topprioriteit.
Concreet gaat het om:

• De Dijlevallei te versterken als cultuurlandschap vertrekkende van de bestaande troeven
• astergebied: bijdrage tot verweving van landbouw, natuur met bewoning
• Het Landbouwgebied aansluitend met Kampenhout vrijwaren als open ruimte
• Verbindingscorridors prioritaire aandacht te geven, om de volgende doelstellingen te realiseren:

Diverse ideeën werden gegroepeerd in 4 thema's. Binnen elke thema worden een aantal prioritaire projecten geselecteerd en via de MAR (Milieu Advies Raad) werden de adviezen goedgekeurd door de gemeente. Op www.natuurpuntboortmeerbeek.be vind je meer info.

Als voorzitter van de GNOP-werkgroep geef ik hieronder een overzicht.

• thema 1: Natuur in de (natuur)gebieden,

Geen verdere versnippering van bossen en (natuur)gebieden. Het realiseren van grotere natuurlijke "bio-diverse" complexen is een eerste prioriteit.
In 2010 hebben we 2 grote projecten opgestart.

• Het ontwikkelingsproject Zuureusel-Oude Dijle is gelegen vlakbij het voormalige rustoord Ravenstein. Het afgebakend projectgebied is ongeveer 38,05 ha groot en voor een belangrijk deel eigendom van het OCMW. Het bestaat voornamelijk uit landschappelijk waardevol agrarisch gebied. Het wordt gekenmerkt door de talrijke kleine landschapselementen (oude meanders, grachten, houtkanten, knotwilgen, poelen). Het gebied zal volledig geherwaardeerd worden in samenwerking met de landbouwers. Het projectgebied zal fungeren als verbinding tussen het oostelijk gelegen natuurgebied Pikhakendonk en het westelijk gelegen VEN-gebied van Muizen.
• Ook de waterkwaliteit staat centraal binnen de gemeente. In het kader van een aantal wegen- en rioleringswerken wordt het riolerings- & regenwater volledig gescheiden. De Dambeek (gelegen tussen de Kallebeekstraat, Pachthofstraat en Nonnenveld) zal helemaal herleven. De oevers en de bermen worden op een ecologische manier heringericht.

In 2011 zullen volgende projecten worden uitgewerkt:

• Creëren van corridors tussen verschillende gebieden door aanplanting van hagen, aankoop van gebieden…
• Aansluiting bij en het lokaal activeren van de bosgroep Groene Corridor om (1) de versnipperingsproblematiek op te vangen (2) boseigenaars te begeleiden
• Omvorming Canada-populier-bossen naar waardevolle inheems gevarieerd loofbos

• Thema 2: Natuur en soorten (lijsten) en hun habitats

Belangrijke soorten die een risico lopen te verdwijnen krijgen speciale aandacht.

In 2010 hebben we ons o.a. geconcentreerd op de soorten binnen het ontwikkelingsproject Zuureusel-Oude Dijle dat past in het kader van de provinciale biodiversiteitscampagne ‘Je hebt meer buren dan je denkt’. De IJsvogel, de Boerenzwaluw, de Gewone dwergvleermuis en de Sleedoornpage zijn Koesterburen van onze gemeente. De Zwanebloem en Steenuil behoren tot de Provinciale Prioritaire Soorten (PPS). De uitvoering van het natuurproject komt al deze  soorten ten goede. Amfibieën kregen extra aandacht door het onderhoud van bestaande amfibieënpoelen. Stiekem hopen we met het ontwikkelingsproject Zuureusel-Oude Dijle de Kamsalamander opnieuw te kunnen verwelkomen. In het project rond de Zwarte beek worden 2 extra amfibieënpoelen gegraven. In 2011 onderzoeken we tevens de mogelijkheid om amfibieënpoelen bij particulieren te subsidiëren.

In 2011 zal de GNOP-werkgroep zich verder concentreren op de volgende prioriteiten

• Uitbreiding van het biotoop van de Grote pimpernel in de Dijlevallei met een onderzoek naar de mogelijkheid van een herintroductie van het Pimpernelblauwtje, een in Vlaanderen uitgestorven vlinder
• Plaatsing & opvolging van nestkasten kerkuilen en nestmanden voor ransuil
• Met het project "akkervogels- & akkerkruiden" kunnen we zeldzame vogelsoorten zoals de geelgors en ringmus in de winter te voorzien van extra voedsel
• Telling & opvolging van de huiszwaluw & boerenzwaluw populaties

• Thema 3: Natuur in de buurt / leefomgeving

Natuur is ook belangrijk voor de kwaliteit en de beleving van de buurt

• Binnen het ontwikkelingsproject Zuureusel-Oude Dijle zullen de werken en het beheer in de mate van het mogelijke door de plaatselijke landbouwer zelf uitgevoerd worden via beheersovereenkomsten met de VLM en de gemeente. Hiernaast wordt er voor de uitvoering van de overige werken zoveel mogelijk gewerkt met lokale landbouwers (via Agro-aanneming) en sociale economie bedrijven. Op deze manier biedt de gemeente als ‘goede huisvader’ kansen aan laaggeschoolde arbeiders uit de regio en blijft de landbouw in het gebied rendabel.

In 2011 start de GNOP-werkgroep de volgende projecten op:

• Herwaardering van trage wegen, buurtwegen
• Bermbeheer: opstellen van een beheersplan naar insecten & bloemen
• Verspreiding van een brochure "bio-diversiteit" voor tuin / nieuw-bouw: vb. vijvers, vlinderstruiken…

• Thema 4: Natuur voor iedereen

Vrijwilligers en groepen worden betrokken worden om het beleid mee vorm te geven. De INL-ploeg en landbouwers(verenigingen) worden nu reeds betrokken bij het beheer van kleine landschapselementen. Met landbouwers worden samenwerkingsovereenkomsten gesloten in groenonderhoud en natuurontwikkeling (o.a. in het ontwikkelingsproject Zuureusel-Oude Dijle).

Vanuit de GNOP-werkgroep worden educatieve wandelingen en activiteiten voor scholen, verenigingen en de bevolking aangeboden. Zo is er bvb op zondag 22 mei de Koesterburenwandeling waar we de koestersoorten van de provincie Vlaams-Brabant in de schijnwerpers plaatsen..
Als Natuurvereniging willen we alle leden van de GNOP-werkgroep – waaronder de jagers en de landbouwers – bedanken voor de actieve medewerking in de voorbereidende vergaderingen. We bedanken ook de Milieu Advies Raad (MAR) die de uitgewerkte voorstellen meestal met een positief advies doorstuurt naar de gemeente. We bedanken ook Bert Meulemans, de Schepene voor Landbouw en Milieu die meedenkt in de voorbereidende vergaderingen. We danken ook het voltallig Gemeentebestuur en de Technische Dienst van de gemeente die de initiatieven steunt, budgetten vrijmaakt om deze te realiseren én de werken inplant en opvolgt.

Tom Meulemans